Wygaszanie (ang. extinction)
Proces ograniczania występowania danego zachowania poprzez zaprzestanie pojawienia się utrzymującego to zachowanie wzmocnienia. Wygaszanie prowadzi do zmniejszania się częstości występowania reakcji warunkowej i reakcji sprawczej, a w końcu do całkowitego ich zaniknięcia.
W warunkowaniu klasycznym procedura polegająca na zaprzestaniu pojawiania się bodźca bezwarunkowego po bodźcu warunkowym, przy zachowaniu dalszej prezentacji bodźca warunkowego. Dochodzi do wygaszania odruchu warunkowego. Do metod wykorzystujących wygaszanie należą terapia implozywna i zatapianie.
W warunkowaniu sprawczym procedura zaprzestania pojawiania się wzmocnienia zależnego do tej pory od określonej reakcji sprawczej. Wygaszanie powinno mieć związek z funkcją zachowania:
- W przypadku zachowań utrzymywanych przez wzmocnienia pozytywne wygaszanie polega na niedostarczaniu tych wzmocnień po wystąpieniu zachowania.
- W przypadku zachowań utrzymywanych przez wzmocnienia negatywne wygaszanie polega na niedopuszczeniu do „ucieczki” przed stawianymi wymogami.
- W przypadku zachowań utrzymywanych przez wzmocnienia sensoryczne wygaszanie polega na zlikwidowaniu lub zminimalizowaniu możliwości odczuwania tych wzmocnień.